Netwerkanalyse

Welke actoren zijn betrokken en hoe komen ze in beweging?

Het vervolg op Netwerkanalyse is de Eco Analyse

Initiatief

Wat is de gedeelde ambitie van de dragers? Het is de drijfveer waarom de dragers in actie komen. Dit is niet hetzelfde als een doel wat bereikt moet worden.
Dragers

Op welke mensen kun je rekenen? Wie gaat ermee door, ook als anderen uitvallen? Wie ligt er wakker van? Bedenk dat dit mensen zijn, en geen instituties.
Factoren

Waar komt verandering in als het initiatief slaagt? Om een verandering mogelijk te maken moet er van alles meebewegen. Formuleer elk van die aspecten als factor. Bijvoorbeeld geld, kennis, techniek, pers, publieke opinie, enz.
Actoren

Welke mensen veranderen hun gedrag als het initiatief slaagt? Zoek voor elke factor mensen die iets anders gaan doen als alles lukt.
Schakels

Welke mensen zijn te benaderen door een van de dragers, om verbinding te maken met een van de actoren? Bedenk dat dit mensen zijn, en niet de instituties waarvoor zij werken. Als schakel hoeven zij niet net zo gedreven te zijn als de dragers.
Doe Tips

Niet het doel maar de ambitie centraal. Beweging veroorzaken is iets anders dan anderen laten doen wat jij wilt. De uitkomst van co-creatie is ongewis, maar kan beter zijn dan wat je voor ogen had bij het initiatief.

Mensen, niet instituties. Je maakt verbinding met mensen. Instituties vormen de structuur die verandering mogelijk maakt of tegenhoudt. Of daarin iets verandert hangt af van mensen die in die instituties actief zijn.

Zoeken onder de machtsstructuren: Met de netwerkanalyse breng je warme netwerken in beeld, in plaats van machtsstructuren met belangen. Die spelen natuurlijk wel een rol: ze bepalen voor een deel de ruimte die jouw gesprekspartners in het warme netwerk hebben. Met het andere deel, de ruimte die zij als vrije actoren kunnen verwerven, kun je samen iets nieuws mogelijk maken.

Hoe werkt de netwerkanalyse?

De netwerkanalyse onderzoekt relaties:

Wat is het initiatief?
Welke factoren zijn van belang?
Welke actoren wil je in beweging krijgen?
Wie zijn dragende partners?
Welke mensen kunnen deze partners met die actoren verbinden?

Het initiatief staat centraal

De netwerkanalyse begint bij mensen met een gedeelde ambitie om iets in gang te zetten. Dit noemen we het "WIJ" netwerk. Hun initiatief slaagt als anderen daardoor in beweging komen. Dat is het "ZIJ"netwerk. Daarin zijn factoren (bijv. publieke opinie, of geld) en actoren (bijv. opiniemakers, of financiers) te onderscheiden. Omdat de dragers meestal niet direct toegang hebben tot de actoren in het 'ZIJ-netwerk', hebben zij schakels nodig die de verbinding kunnen maken. Die schakels hoeven niet net zo gedreven te zijn als de dragers van het initiatief.

De analyse kijkt naar mensen in plaats van instituties met belangen, zoals dat meestal gebeurt in actor analyses. Dit opent de weg om te bouwen aan een warm netwerk met mensen die als vrije actoren de ruimte benutten die de instituties waar zij bij horen hen bieden, met als centrale vraag: "Wat kunnen wij samen mogelijk maken?"

Hoe werk je ermee?

Je kunt een netwerkanalyse samen maken (bij voorkeur) of alleen. Neem een groot vel papier (flap-over), en gebruik gekleurde plakbriefjes en viltstiften.

Plaats het initiatief in het midden.
Plaats de dragers daar omheen. Voor elke drager één briefje.
Plaats de factoren in een grote buitenkring.
Voeg actoren toe aan elke factor.
Bedenk wie schakels kunnen zijn, en plaats hen tussen de drager en de actor met wie deze schakel hem of haar zou kunnen verbinden.

Wat doe je met het resultaat?

Het beeld van het netwerk dat zo ontstaat laat zien:

waar het bij dit initiatief echt om gaat,
inzicht in welke actoren in beweging komen als het initiatief succesvol is,
welke actoren wel en nog niet in beeld zijn in de activiteiten tot nu toe,
hoe sterk of zwak het dragende netwerk is,
wie belangrijk zou kunnen zijn als schakel.

Hiermee ontstaat een agenda voor actie: wat heeft nu als eerste aandacht nodig? Aan welke relaties moet worden gewerkt? En wie kan dat doen?

Hoe werkt de netwerkanalyse?

Hoe werk je ermee?

Wat doe je met het resultaat?

Initiatief

'Wij'

Factoren

'Zij'

Schakels

Dragers

Actoren

Schakels

Factoren